Zanim wytniesz - zgłoś

Czy można wyciąć drzewo rosnące przy domu? Można, ale jeśli nie dopełni się przy tej okazji odpowiednich formalności, trzeba liczyć się z konsekwencjami. W jakich przypadkach i gdzie należy zgłosić wycięcie drzewa? Ile to może kosztować?

Uzyskanie zgody na wycięcie drzewa nie zawsze jest konieczne. Część drzew można usunąć bez dopełniania formalności. Na liście zwolnionych z tego obowiązku znajdują się m.in. drzewa i krzewy owocowe, krzewy w ogrodach przydomowych i działkowych (z wyjątkiem rosnących na terenach zabytkowych i w pasie drogowym), drzewa, których obwód na wysokości 5 cm nad ziemią nie przekracza 35 cm (w przypadku topoli, kasztanowca, wierzby, klonu jesionolistnego i srebrzystego, platana klonolistnego i robinii akacjowej) oraz 25 cm w przypadku pozostałych gatunków. Zwolniony z obowiązku zgłoszenia jest również bożodrzew gruczołowaty (jako gatunek obcy), a także drzewa i krzewy zniszczone w wyniku wichury lub podobnych zdarzeń. Jednak w tej ostatniej sytuacji, zanim drzewo lub krzew zostaną usunięte, zamiar ten należy zgłosić telefonicznie w urzędzie gminy, aby na miejscu mogły zostać przeprowadzone oględziny przez urzędnika.

Dom w lesie
Wycięcie drzewa może wymagać uzyskania pozwolenia, a także uiszczenia odpowiedniej opłaty

Po pierwsze - zezwolenie

Legalna wycinka jest możliwa po uzyskaniu zezwolenia od wójta, burmistrza lub prezydenta miasta. Od tej zasady są jednak dwa wyjątki. Gdy roślina rośnie na terenie nieruchomości zabytkowej, zezwolenie musi wydać wojewódzki konserwator zabytków. Jeśli natomiast nieruchomość nie jest przekazana w użytkowanie wieczyste (stanowi własność gminy) – na wycinkę musi wydać zgodę starosta, a w przypadku gruntu należącego do miasta na prawach powiatu – marszałek województwa.

Uzyskanie zgody nie zawsze jest konieczne. Część drzew można usunąć bez dopełniania formalności. Na liście zwolnionych z tego obowiązku znajdują się m.in. drzewa i krzewy owocowe oraz krzewy rosnące w ogrodach przydomowych i działkowych.

Jakie informacje powinien zawierać wniosek o zezwolenie na wycinkę? Należy w nim podać gatunek drzewa lub krzewu, jego obwód na wysokości 130 cm (lub wielkość powierzchni rzutu poziomego krzewu). We wniosku powinien zostać także podany powód wycinki oraz jej planowany termin. Jako załącznik należy dodać mapę lub rysunek z zaznaczonym elementem do usunięcia. Jeśli wycinka jest związana z planowaną inwestycją, zamiast mapy powinien zostać dołączony projekt zagospodarowania działki. Jeśli są przewidywane przesadzenia lub nasadzenia zastępcze, należy załączyć ich plan. Zanim urząd wyda decyzję, na działce zostaną przeprowadzone oględziny. W zezwoleniu zostanie określony termin wycinki oraz należna opłata. Jeśli powodem usunięcia drzewa jest budowa, na którą trzeba uzyskać pozwolenie, wycinkę można przeprowadzić dopiero po uzyskaniu tego ostatniego. Wysokość opłaty jest uzależniona od gatunku rośliny, jej wielkości oraz lokalizacji (usunięcie drzewa na wsi kosztuje mniej niż w mieście).

Wycięcie drzewa
Usunięcie drzew i krzewów, na które nie uzyskano zezwolenia, jest zagrożone wysokimi karami

Opłaty i kary

Kiedy usunięcie drzewa lub krzewu jest zwolnione z opłat? Gdy jego wycinka nie wymaga zezwolenia. Za wycinkę nie płacą również osoby fizyczne, o ile nie jest to związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Wyjątków jest więcej, na ich liście znajduje się także wycięcie obumarłej rośliny oraz takiej, która zagraża bezpieczeństwu w ruchu drogowym bądź kolejowym.

Samowolna wycinka ulega przedawnieniu po pięciu latach. Po tym czasie nie można już wszcząć postępowania w sprawie kary, a rozpoczęte należy umorzyć.

Usunięcie drzew i krzewów, na które nie uzyskano zezwolenia, jest zagrożone wysokimi karami. Z reguły wynoszą one dwukrotność kwoty, która jest wymagana za ich legalne usunięcie. Jeśli nie jest możliwe ustalenie obwodu drzewa, wysokość kary jest podwyższana o połowę. Kary dotyczą również sytuacji, gdy legalna wycinka jest zwolniona z opłat. Gdy więc właściciel nie zalegalizuje usunięcia drzewa, którego wycinka jest bezpłatna, musi liczyć się z konsekwencjami w postaci opłaty karnej za jego usunięcie.

Ścięte drzewo
Wysokość opłaty jest uzależniona m.in. od gatunku drzewa oraz obwodu jego pnia

Kara może jednak zostać zmniejszona o połowę. Dotyczy to sytuacji, gdy roślina była obumarła albo wywrócona. Opłata może też zostać całkowicie umorzona, jeśli usunięcie było związane z ratowaniem życia lub mienia. O zwolnienie z połowy opłaty karnej mogą ubiegać się osoby, dla których uiszczenie pełnej kwoty wiązałoby się ze znacznym uszczerbkiem w utrzymaniu siebie i rodziny (o ile wycinka nie była związana z prowadzeniem działalności gospodarczej).

Samowolne wycięcie drzewa ulega przedawnieniu po pięciu latach. Po tym czasie nie można już wszcząć postępowania administracyjnego w sprawie kary, a postępowanie już rozpoczęte należy umorzyć.