Rodzaje farb zmywalnych – które najlepsze?

Nowe malowanie ścian może całkowicie odmienić mieszkanie. Wybierając farby trzeba jednak pomyśleć również o plamach w kuchni albo w pokoju dziecięcym. Dobrze byłoby, gdyby dały się zmywać szybko i bez problemu. W sprzedaży dostępnych jest wiele farb, które z założenia mają być „zmywalne” i „szorowalne”. Które wybrać?

Ściana pomalowana farbą zmywalną
Ściana pomalowana farbą zmywalną

Co jest farba zmywalna?

Większość farb do malowania ścian składa się z trzech głównych składników: rozpuszczalnika, spoiwa i pigmentu. Pigmenty są rzeczywistymi barwnikami, nadającymi farbie kolor. Mogą być pochodzenia naturalnego albo sztucznego, być białe albo kolorowe.

Spoiwa, jako drugi składnik, troszczą się o to, aby pigmenty po zakończeniu pracy mocno się trzymały powierzchni. Aby temu zapobiec w wiadrze z farbą, poszczególne cząsteczki rozdziela tam rozpuszczalnik. Kiedy pomaluje się ścianę, rozpuszczalnik odparowuje, a w procesie schnięcia pigment i spoiwo łączą się, tworząc cienką, mocną powłokę.

Trzy wymienione komponenty mogą uzupełniać różne dodatki, na przykład środki bakteriobójcze i grzybobójcze, które chronią ściany przed pleśnią i grzybem.

Aby farbę można było uznać za zmywalną, musi posiadać w swoim składzie odpowiedni rodzaj i ilość spoiwa. Utworzona po wyschnięciu powłoka ma wytrzymać bez szkody odpowiednią liczbę zmywań.

Która farba zmywalna jest najlepsza?

Wybierając farbę zmywalną, należy zwracać większą uwagę na jakość, a nie na cenę. Bardziej opłaca się inwestycja w wartościowy towar, niż widok zarysowań na ścianie po każdym ścieraniu plam.

Z pewnością cena markowych farb musi być obciążona pewnymi kosztami dodatkowymi, jednak decydujące znaczenie ma wartość tego, co jest w środku. Krótko mówiąc: wysokiej jakości pigmenty i dobre spoiwa są drogie, natomiast tania jest woda i wypełniacze. Proporcja tych substancji w mieszaninie zwanej farbą, określa też ważne właściwości – przede wszystkim odporność na ścieranie na mokro oraz siła krycia.

Szukając farb zmywalnych trzeba brać pod uwagę: farby lateksowe, farby akrylowe, farby akrylowo-lateksowe, farby ceramiczne, farby lateksowe akrylowo-kompozytowe.

Jak wybrać farbę zmywalną?

Farby na sklepowych półkach różnią się nie tylko rodzajem użytych komponentów i ceną, ale też parametrami, które mają wpływ na końcowy efekt malowania. Wszystkie informacje powinny być przez producenta podane w karcie technicznej.

Do farb zmywalnych zaliczają się m.in. farby lateksowe, ceramiczne i akrylowe
Do farb zmywalnych zaliczają się m.in. farby lateksowe, ceramiczne i akrylowe

1. Odporność powłoki farby zmywalnej na szorowanie na mokro

Najważniejszą informacją, która pozwala wybrać najlepszą farbę zmywalną jest ilość cykli szorowań, po której powłoka zostanie ścierana. Najlepsze produkty wytrzymują ponad 10000 takich cykli. Do pomieszczeń szczególnie narażonych na zabrudzenia odpowiednia będzie farba o liczbie cykli ≥ 5000. Tam, gdzie potrzeba zmywania ściany nie jest duża, może wystarczyć liczba 4000, 3000 albo nawet 2000 cykli.

Częściej stosowaną metodą jest przyporządkowanie farby zmywalnej do jednej z 5 klas. Każda z nich określa utratę grubości powłoki po zastosowaniu pewnej liczby cykli szorowania.

  • Klasa I: ˂ 5 µm po 200 cyklach.
  • Klasa II: ≥ 5 µm i ˂ 20 µm po 200 cyklach.
  • Klasa III: ≥ 20 µm i ˂ 70 po 200 cyklach.
  • Klasa IV: ˂ 70 µm po 40 cyklach.
  • Klasa V: ≥ 70 µm po 40 cyklach.

Jak widać, tylko farby zakwalifikowane do dwóch pierwszych klas można uznać za naprawdę zmywalne. Poza tym wyższe klasy można czyścić jedynie suchą ścierką, a nie na mokro, co nie zawsze jest skuteczne.

2. Jaka pownna być siła krycia farby lateksowej?

Ten parametr określa, ile warstw farby trzeba nałożyć, aby otrzymać powłokę o odpowiedniej odporności. Występuje w 4 klasach:

  • Klasa 1: pokrywa co najmniej 99,5% powierzchni.
  • Klasa 2: pokrywa co najmniej 98% powierzchni.
  • Klasa 3: pokrywa co najmniej 95% powierzchni.
  • Klasa 4: pokrywa mniej niż 95% powierzchni.

Te liczby różnią się na pozór bardzo nieznacznie, jednak podczas malowania ściany wewnętrznej różnicę widać gołym okiem. Najczęściej zachodzi potrzeba nałożenia dwóch warstw, ale są też droższe farby jednowarstwowe.

3. Stopień połysku farby zmywalnej

Obok siły krycia i odporności na ścieranie ważnym kryterium jest stopień połysku farby. Wybór zależy z jednej strony od osobistych upodobań, z drugiej zaś – od oczekiwanej zdolności do zmywania. Farby z jedwabistym połyskiem (farby lateksowe) można łatwiej czyścić niż matowe farby emulsyjne. Na matowych powierzchniach powstają po czyszczeniu błyszczące plamy (efekt polerowania).

4. Przepuszczalność pary wodnej farby zmywalnej

Ten parametr ma istotne znaczenie przy wyborze farb do kuchni i łazienki, ponieważ w tych pomieszczeniach występuje znaczna emisja pary wodnej. Farba o dużej wartości parametru przepuszczalności nie będzie miała tendencji do kondensacji wilgoci, co sprzyja tworzeniu się pleśni.

Przepuszczalność pary wodnej określa się w g/m2/24h (przykładowo farba lateksowa 011 ma ≥ 29 g/m2/24h).

5. Tiksotropowość farby zmywalnej

Ten parametr farby najbardziej się chyba docenia, malując sufit. Odpowiednia lepkość farby sprawia, że jest ona gęsta w pojemniku, natomiast podczas malowania łatwo się rozprowadza. Nie chlapie i nie pryska. Obecnie wytwarzane farby są wynikiem długoletnich badań i w opisie technicznym określane są jako „tiksotropowe”.

Podsumowując, bardzo dobra farba zmywalna to taka, która: należy do I albo II klasy odporności na ścieranie na mokro, ma wysoką siłę krycia; nie zmienia koloru; ma dobrą przyczepność do podłoża, nie kapie.