Jak układać blachę trapezową? Instrukcja montażu, poradnik

Kto dzisiaj rozpoczyna budowę, musi znaleźć odpowiedź na niekończącą się listę pytań. Pod uwagę trzeba wziąć najróżniejsze czynniki. Ustalić, jaki materiał będzie optymalny w konkretnym zastosowaniu, czy jest dostępny i w jakiej cenie. Materiałem, który ułatwia odpowiedź na wiele pytań, jest blacha trapezowa.

Montaż blachy trapezowej
Montaż blachy trapezowej

Blacha trapezowa może mieć wielostronne i indywidualne zastosowanie. Nie ważne - na ścianie, czy na dachu zawsze robi korzystne wrażenie. Dzięki swojemu zróżnicowanemu profilowi, wysokiej jakości oraz – co nie jest bez znaczenia – szerokiej palecie kolorów, może być dobrana do każdego projektu. Nie tylko do przemysłowych budowli i rolniczych hal, ale również w budownictwie jednorodzinnym. Dachy wykonane z blach trapezowych mają tę zaletę, że z powodu małego ciężaru nie wymagają specjalnie masywnej konstrukcji pomocniczej.

Co to jest blacha trapezowa?

Materiał wyjściowy jest walcowany wzdłużnie i otrzymuje przez to przekrój podobny do trapezu. Profil blachy składa się z wyższych i niższych odcinków ustawionych na przemian. Wysokość profilu blachy trapezowej waha się od 6 mm do 160 mm. Blacha o niskim profilu (T6-T60) jest stosowana do pokrywania powierzchni elewacyjnych. Nieco wyższej, T14-T60, używa się na dachy w budownictwie jednorodzinnym oraz przy budowie niewielkich obiektów handlowych. Blacha trapezowa typu T50-T160 ma większą wytrzymałość i może być stosowana do budowy dachów o dużej rozpiętości, a także konstrukcji nośnych.

Bazę blachy trapezowej stanowi w większości przypadków cienka blacha stalowa albo aluminiowa. Jeśli chodzi o blachę stalową, mamy do czynienia z grubością między 0,35 mm i 1,50 mm. Blacha aluminiowa natomiast ma zwykle grubość od 0,50 mm do 1,20 mm. Powierzchnia blachy jest ocynkowana albo powlekana. Bardzo korzystny efekt końcowy wynika ze szczególnych właściwości blachy trapezowej, jak niezwykle mały ciężar albo szybki i nieskomplikowany montaż w najróżniejszych zastosowaniach.

Zalety blachy trapezowej

Zalety takiej blachy są łatwo zauważalne. Jedną z nich jest niezwykle mały ciężar arkusza blachy trapezowej przy jednoczesnej dużej wytrzymałości i trwałości. Na blachę ocynkowaną producenci dają gwarancję co najmniej 25 lat, a droższe blachy wielowarstwowe z powłoką poliuretanową wytrzymują nawet okres 40-45 lat. Wprawdzie materiały ceramiczne są bardziej trwałe, ale również obarczone wadami, jak choćby niewspółmiernie wyższą ceną.

Również pod względem optycznym blacha trapezowa zaspokaja wszystkie życzenia budowniczych. Przez długi czas materiał nie okazuje wpływu mijających lat. Paleta barw blachy trapezowej jest zadziwiająco szeroka. Ofertę różnych wysokości profili uzupełniają płyty profilowane z poliwęglanu. Oprócz odporności mechanicznej (praktycznie nie do złamania) odznaczają się też przezroczystością (do 90% przenikalności światła) i odpornością na warunki atmosferyczne i promieniowanie ultrafioletowe.

PRZECZYTAJ TAKŻE >> Wybór pokrycia dachu - dachówka czy blachodachówka?

Blacha trapezowa na dachu
BUDMAT
Blacha trapezowa na dachu

Dobór wysokości fali trapezu i długości blachy

Ten parametr blachy trapezowej zależy od kąta pochylenia dachu. Przyjmuje się, że przy większym kącie pochylenia połaci dachu wysokość trapezu może być niższa i analogicznie, wyższy trapez zastosuje się na bardziej płaskim dachu. Blachę trapezową zamawia się w długościach, w zależności od typu blachy, od 0,5 m do 6 m, przy czym arkusze zawierają wielokrotność przetłoczenia zwiększoną o naddatek na końcach arkusza. Producenci umożliwiają też dostawę arkuszy blachy o innych wymiarach. Trzeba tylko zwrócić uwagę na ostatni moduł blachy, który może być dłuższy lub krótszy.

Przechowywanie blachy trapezowej oraz jej cięcie

Ze względu na niewielką grubość rdzenia blachy oraz liczoną w mikrometrach powłokę cynkową, poliestrową albo poliuretanową, transport i przechowywanie arkuszy blachy trapezowej musi odbywać się z zachowaniem szczególnej ostrożności. Pomieszczenie magazynowe musi być suche, przewiewne i zabezpieczone przed skokami temperatury. Duża wilgotność powietrza może prowadzić do kondensacji pary wodnej między składowanymi arkuszami blachy i w rezultacie do ich korozji. Również blachę zamoczoną podczas transportu należy koniecznie wysuszyć. Cienka warstwa powłoki wymaga wzmożonej uwagi przy załadunku, rozładunku, czy przekładaniu arkuszy. Powlekaną blachę powinno się wykorzystać do montażu na dachu w ciągu trzech miesięcy od dostawy. Dłuższe składowanie może doprowadzić do uszkodzenia powłoki ochronnej blachy. Cięcie blachy narzędziami, które powodują miejscowe nagrzewanie arkusza jest zabronione, ponieważ uszkadza powłokę i powoduje powstawanie korozji. Powierzchnie cięcia, jak również ewentualne zarysowania blachy powinny być pokryte specjalnym lakierem, zabezpieczającym przed złuszczaniem się powłoki i korozją.

Montaż blachy trapezowej
VIVAC
Montaż blachy trapezowej

Jak układać blachę trapezową? Etapy

Rodzaj profilowanej blachy oraz sposób jej zastosowania powinien być zgodny z technicznym projektem budowli, opracowanym zgodnie z obowiązującymi przepisami techniczno-budowlanymi, normami i zaleceniami producenta.

1. Podkład pod blachę trapezową

  • Podkład bezpośredni drewniany. Składa się z kontrłat, mocowanych do krokwi w rozstawie ok. 60 cm i łat, mocowanych do krokwi przez kontrłaty. Odległości między łatami podane są w projekcie technicznym. Ogólnie biorąc, wielkość tej odległości zależy od grubości rdzenia blachy trapezowej, wysokości profilu blachy oraz obciążenia dachu. Zakładając określone rozpiętości przęseł, czyli odległości między łatami, można wyliczyć, jaką wysokość powinien mieć profil blachy trapezowej.
  • Podkład bezpośredni metalowy. Składa się z kontrłat i łat wykonanych ze stalowych, ocynkowanych, cienkościennych kształtowników (ceowniki, zetowniki). Łaty i kontrłaty zapewniają utworzenie przestrzeni powietrznej, przez którą z wnętrza budynku jest odprowadzana wilgoć.

2. Montaż blach trapezowych

Zanim rozpocznie się układanie i mocowanie arkuszy blachy trapezowej na dachu, trzeba koniecznie sprawdzić jego geometrię. Przekątne prostokątnej połaci dachu powinny być równe, a kąty proste. Podstawą do montażu blachy jest zawsze okap. Układane arkusze blachy muszą zawsze tworzyć kąt prosty z okapem. Wszelkie ewentualne błędy geometrii połaci dachu należy sprowadzić do krawędzi bocznych i kalenicy, ponieważ tam zostaną zastosowane obróbki blacharskie, które te błędy zamaskują. Łaty powinny być montowane równolegle do linii okapu i prostopadle do krawędzi bocznych połaci dachu. Łaty montuje się w odstępach przewidzianych w projekcie dachu. Montaż blachy trapezowej rozpoczyna się w kierunku przeciwnym do kierunku wiejącego najczęściej wiatru. Arkusze łączy się ze sobą wzdłużnie na górze profilu, a do łat mocuje na dole fali. Na arkuszach, które nie zostały przykręcone odpowiednią liczbą wkrętów nie należy stawać. Po zamocowaniu blachy można to robić, ale w butach z miękką, gumową podeszwą. Opiłki, wióry i inne zanieczyszczenia powstające podczas montażu blachy należy zmiatać miękką szczotką, aby zapobiec powstawaniu uszkodzenia powierzchni i ognisk korozji. Miejsca cięć blachy w celu dopasowania do okien dachowych, czy kominów, należy koniecznie zabezpieczyć lakierem zaprawowym.

3. Zapewnienie wentylacji pokrycia dachowego

Swobodny przepływ powietrza od okapu do kalenicy pod warstwą blachy trapezowej jest podstawowym sprawdzianem poprawnego montażu pokrycia dachu. Ciepłe powietrze z domu unosi się do góry, a zawarta w nim wilgoć skrapla się od strony poddasza. Aby uniknąć tego zjawiska, pod blachą mocuje się folie i membrany paroprzepuszczalne, po których skropliny pary wodnej spływają do rynny.

4. Obróbki blacharskie

Zadaniem obróbek blacharskich po zamontowaniu blachy trapezowej jest uszczelnienie pokrycia dachowego oraz zapewnienie estetycznego wyglądu końcowego. Załamania dachu i krawędzie połaci zostają zabezpieczone przed wiatrem i wodą deszczową. Należy zwrócić uwagę na niedopuszczalność stosowania blachy miedzianej do obróbek dachu i elewacji wykonanych z blachy stalowej. Nie należy również montować obróbek, jeśli mogą się bezpośrednio stykać ze świeżą zaprawą albo klejem. Powłoka blachy zabrudzona klejem, zaprawą murarską albo tynkarską może zostać uszkodzona na skutek reakcji chemicznych i korozji. Ewentualne uszczelnienia można wykonywać jedynie środkami dekarskimi przeznaczonymi do blach powlekanych. Do obróbek należą: pasy nadrynnowe, pasy podrynnowe, wiatrownice górna i boczna, obróbki kominowe, kalenice, bariery śniegowe, obróbki rur wywiewnych, anten itp.