Fotowoltaika – kiedy się zwróci?

Fotowoltaika jest niewątpliwie najczystszą formą wytwarzania energii. Pod tym pojęciem rozumie się bezpośrednie przekształcanie energii słonecznej w elektryczną przy wykorzystaniu zjawiska fotowoltaicznego. Kiedy promienie słoneczne padają na fotoogniwo, wprawiają znajdujące się tam elektrony w ruch i tworzą prąd.

Wielu właścicieli domów stawia na panele fotowoltaiczne, aby przy pomocy energii słońca produkować własny prąd elektryczny. Jest to nie tylko działanie przyjazne dla środowiska, ale może być też w dalszej perspektywie opłacalne. Tym bardziej, że na obniżkę cen energii elektrycznej raczej nie ma co liczyć.

Panele fotowoltaiczne na dachu dwuspadowym
Panele fotowoltaiczne na dachu dwuspadowym

Panele fotowoltaiczne – na jakim dachu?

Tu jest pierwsza dobra wiadomość: panele słoneczne można w zasadzie zamontować na każdym dachu. Ważne jest tylko, aby było odpowiednie nasłonecznienie. Oczywiście, gdyby wysokie drzewa albo sąsiedni dom rzucały ustawiczny cień, instalacja fotowoltaiczna nie miałaby wiele sensu. Druga dobra wiadomość jest taka, że panele mogą być montowane w różny sposób:

  • Montaż na dachu – instalacja nad pochyłym dachem.
  • Montaż w dachu – integracja modułów solarnych z pochyłym dachem.
  • Montaż na płaskim dachu – skośna konstrukcja nad powierzchnią dachu.
  • Montaż na fasadzie budynku lub połączony z fasadą.
  • Konstrukcja wolno stojąca – umocowanie paneli na gruncie.

W przypadku budynku z pochyłym dachem bardziej opłacalny jest montaż paneli słonecznych na dachu, niż w dachu. Największą efektywność paneli uzyskuje się przy nachyleniu dachu pod kątem ok. 35 stopni w kierunku południowym. Jednak nawet przy pewnej odchyłce kierunku na południowy wschód albo południowy zachód oraz nachyleniu od 20 do 60 stopni, urządzenie uzyskuje ponad 90% swojej mocy. Również montaż paneli na pionowej ścianie skierowanej na południe daje jeszcze 70% optymalnego osiągu.

Nie wszędzie są jednakowe warunki

Działanie paneli słonecznych jest ściśle powiązane z promieniowaniem słonecznym. Natężenie promieniowania słonecznego zależy m.in. od szerokości geograficznej, pory dnia, czystości powietrza. Tę wartość określa się w kilowatogodzinach na metr kwadratowy [kWh/m2]. W Polsce natężenie promieniowania wynosi od 900 do 1100 kWh/m2 w ciągu roku w zależności od regionu. Dzienna ilość energii słonecznej wynosi przeciętnie 2,7 kWh/m2, przy czym w miesiącach letnich przekracza 5,1 kWh/m2. W najlepszej sytuacji pod względem nasłonecznienia jest Lubelszczyzna, natomiast najgorsze warunki panują na północy kraju oraz na Śląsku. Na dobrą efektywność paneli słonecznych można liczyć w Polsce centralnej.

Warto inwestować w fotowoltaikę – to się opłaca!

W roku 2019 fotowoltaika opłaca się jeszcze bardziej niż wcześniej. Koszty instalacji fotowoltaicznej obniżają się, a ceny energii elektrycznej z sieci mają od dawna tendencję wzrostową. Perspektywa korzystania z własnego prądu elektrycznego staje coraz bardziej pociągająca. Postęp technologiczny sprawił, że panele fotowoltaiczne staniały od 1973 roku o 99%. Domowe mikroelektrownie słoneczne o mocy do 40 kW nie wymagają specjalnych zezwoleń. Obecnie łączna moc takich instalacji w Polsce wynosi ok. 40 MW. W porównaniu z takimi fotowoltaicznymi potęgami jak Dania, Holandia albo Austria wyglądamy na razie blado. Te kraje mają po ok. 800 MW mocy zainstalowanej w technologii słonecznej. Do 2020 roku Polska ma obowiązek znacznie zwiększyć udział energii z odnawialnych źródeł ograniczając spalanie paliw kopalnych. Rządowe plany mówią o osiągnięciu 800 MW w 2020 roku. Oznacza to, że gwarantowane ceny odsprzedaży energii, dotacje i dofinansowania paneli fotowoltaicznych i innych źródeł energii odnawialnej, będą coraz bardziej atrakcyjne.

Panele fotowoltaiczne - opłacalna inwestycja
Panele fotowoltaiczne - opłacalna inwestycja

Prąd z energii słonecznej na potrzeby własne

Prąd wytworzony z energii słonecznej przez własne panele jest znacznie tańszy, niż pobierany z sieci. W sprawie szczegółowych wyliczeń i rozwiązań najlepiej zwrócić się do wyspecjalizowanej firmy, która zapewni projekt, wykonawstwo, i opiekę serwisową.

Ilość produkowanej energii zależy od wielu czynników. Można przyjąć, że panele słoneczne o mocy 1 kWp są w stanie wytworzyć ok. 1000 kWh energii elektrycznej w ciągu roku. Koszt instalacji fotowoltaicznej zależy od rodzaju paneli, jakości pozostałych elementów oraz sposobu montażu. Dla ogólnego rozeznania można przyjąć, że roczne zapotrzebowanie na energię elektryczną przeciętnej rodziny (2+2) wynosi rocznie od 1900 kWh do 2500 kWh. Aby uzyskać taką ilość z fotowoltaiki trzeba zainwestować w instalację od 18000 do 25000 zł. Kiedy zwróci się ta inwestycja? Pomijając szczegółową analizę można powiedzieć, że będzie to okres ok. 8 lat.

Prąd z energii słonecznej zostanie odsprzedany

Ustawa o OZE zapewnia odkup energii elektrycznej z mikroelektrowni słonecznych po gwarantowanych stawkach. Mimo to, okres zwrotu wyniesie w tym przypadku 9,5 roku. Jeśli weźmie się pod uwagę spłatę ewentualnego kredytu oraz naliczony podatek dochodowy, może się okazać, że czas zwrotu inwestycji pokryje się z okresem gwarancji paneli słonecznych. Jak się wydaje, bardziej racjonalny będzie model mieszany – wytwarzanie prądu na własne potrzeby oraz odsprzedaż nadwyżek.

Fotowoltaika, najczystsza forma energii, pracuje:

  • inaczej niż węgiel, olej opałowy albo domowa elektrownia wiatrowa – bez negatywnego wpływu na środowisko i krajobraz;
  • inaczej niż biogaz – bez emisji dwutlenku węgla;
  • inaczej niż biopaliwa – bez zużywania zasobów żywnościowych do wytwarzania energii;
  • inaczej niż elektrownia atomowa – bez szkodliwego promieniowania;
  • inaczej niż paliwa kopalne – bez zużywania ograniczonych zasobów.