Na jakie parametry zwrócić uwagę, wybierając materiały budowlane?

Budowa domu to duże wyzwanie dla każdego inwestora. Po formalnościach i uzyskaniu pozwolenia na budowę przychodzi czas na rozpoczęcie robót. Jakie materiały budowlane wybrać, na jakie parametry zwrócić uwagę - to pytania, na które musi odpowiedzieć sobie każdy inwestor, nawet jeśli zlecił zakup materiałów firmie wykonawczej.

Prawo budowlane wymaga, by do wykonywania robót budowlanych stosować materiały budowlane:

- wprowadzone do obrotu zgodnie z przepisami,

- według ich przeznaczenia.

Przepisy, o których mowa wyżej, to Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o wyrobach budowlanych oraz Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 305/2011, które określają, kiedy dany wyrób budowlany może zostać wprowadzony do obrotu.

Cegły do budowy domu
W przypadku materiałów stosowanych do budowy ścian zewnętrznych znaczenie ma m.in. współczynnik przewodzenia ciepła

Oznakowanie CE i znak budowlany B

Przepisy wprowadzają dla wyrobów budowlanych dwa oznakowania - znak CE i znak budowlany - oraz wskazują, jakie warunki musi spełnić dany materiał, by producent mógł go odpowiednio oznakować. Znak CE to zapewnienie producenta, że wyrób posiada zadeklarowane właściwości i że spełnia wymagania stawiane przez przepisy, również te unijne. Znak budowlany to deklaracja producenta, że wyrób jest zgodny z Polską Normą lub aprobatą techniczną. Zdecydowana większość wyrobów budowlanych może zostać wprowadzona do obrotu jedynie po oznakowaniu ich znakiem CE lub budowlanym. Na krajowym rynku mogą być także dostępne wyroby nieoznaczone w żaden z ww. sposobów, jednak muszą one spełnić odrębne wymagania (m.in. muszą być legalnie wprowadzone do obrotu w innym państwie Unii Europejskiej) i jest ich stosunkowo niewiele. Wybierając materiał budowlany należy przede wszystkim sprawdzić, czy wyrób jest oznakowany znakiem CE lub budowlanym.

Niektóre parametry materiałów budowlanych można sprawdzić samodzielnie. Wystarczy zmierzyć, czy styropian albo wełna mineralna mają faktycznie taką grubość, jak zadeklarowana na opakowaniu. Warto też sprawdzać, czy np. pustaki nie są uszkodzone, mają równe brzegi.

Zastosowanie zgodne z przeznaczeniem

Oznaczenie wyrobu w jeden z opisanych wyżej sposobów nie jest równoznaczne z tym, że można go zastosować w każdym obiekcie budowlanym. O tym, czy dany materiał nadaje się do konkretnego obiektu decydują przede wszystkim jego właściwości użytkowe, dlatego wszystkie materiały budowlane trzeba stosować zgodnie z ich przeznaczeniem. Warto wiedzieć, że wśród tych samych grup materiałów można znaleźć takie produkty, które mają zupełnie inne zastosowanie. Na przykład do ocieplenia różnych elementów budynku (ścian fundamentowych, ścian zewnętrznych, podłóg na gruncie, stropów międzykondygnacyjnych) stosuje się inne odmiany styropianu.

Przygotowanie betonu
Do materiałów, które mogą się przeterminować, należą m.in.: cement, zaprawy, tynki, chemia budowlana

Parametry określone w projekcie

Parametry materiałów budowlanych są określone w projekcie i to na jego podstawie należy kupować konkretne produkty. Poszczególne materiały projektant dobrał tak, by spełnić wymagania stawiane przez przepisy i zapewnić bezpieczeństwo użytkowania budynku. W przypadku różnych produktów znaczenie będą mieć różne parametry. Na przykład dla bezpieczeństwa konstrukcji ważna jest klasa poszczególnych produktów: pustaków, stali, betonu, cementu, zapraw. W przypadku pustaków wykorzystywanych na ściany zewnętrzne znaczenie ma także współczynnik przewodzenia ciepła i grubość wyrobu. Te dwa ostatnie parametry są bardzo ważne również w przypadku materiałów termoizolacyjnych, ponieważ od nich zależą właściwości cieplne przegrody, w którą są wbudowane. Z ww. powodów trzeba kupować materiały mające parametry co najmniej takie, jak wskazane w projekcie budowlanym lub wykonawczym. Na etapie budowy można dokonywać zmian niektórych materiałów budowlanych, ale wszystkie decyzje warto konsultować z projektantem obiektu lub kierownikiem budowy.

O tym, czy dany materiał nadaje się do konkretnego obiektu przede wszystkim decydują jego właściwości użytkowe. Trzeba bowiem pamiętać, że wśród grup tych samych materiałów można znaleźć takie produkty, które mają zupełnie inne zastosowanie.

Data przydatności do użytkowania

W przypadku niektórych materiałów znaczenie ma data produkcji albo data przydatności do użytkowania. Jest to okres, w którym wyrób zachowuje swoje właściwości. Do materiałów, które mogą się przeterminować, należą m.in.: cement, zaprawy, tynki, chemia budowlana. Niektóre z materiałów, np. cement, mają bardzo krótki okres, w którym można je bezpiecznie (bez utraty właściwości) zastosować.

Wygląd i wymiary produktu

Niektóre parametry materiałów budowlanych są widoczne gołym okiem i można je sprawdzić samodzielnie. Chodzi o wygląd i wymiary poszczególnych produktów. Warto kontrolować grubości różnych wyrobów, np. termoizolacji. Wystarczy zmierzyć, czy styropian albo wełna mineralna mają faktycznie taką grubość, jak zadeklarowana na opakowaniu. Odstępstwa w tym zakresie, choć rzadko, to jednak się zdarzają. Warto też sprawdzać, czy materiały, np. pustaki, nie są uszkodzone, mają równe brzegi. Niewielka ilość produktów może zostać zniszczona w trakcie transportu, ale odpadów nie powinno być zbyt wiele. W przypadku niektórych materiałów znaczenie będzie mieć to, czy opakowanie nie jest naruszone. Cement, zaprawy i tynki workowane nie są odporne na wilgoć i uszkodzenie opakowania może spowodować, że stracą swoje właściwości. Wszelkie wątpliwości co do jakości zakupionych materiałów budowlanych, powinny być konsultowane z kierownikiem budowy.

Murowanie ścian
Dla bezpieczeństwa konstrukcji ważna jest klasa poszczególnych produktów: pustaków, stali, betonu, cementu, zapraw

Pochodzenie

Nie warto kupować materiałów niewiadomego pochodzenia. Najlepiej nabywać produkty sprawdzonych producentów. W niektórych przypadkach znaczenie będzie mieć także cena wyrobu. Jakość nie zawsze idzie w parze z ceną, ale po droższych materiałach można spodziewać się lepszej jakości niż po tych najtańszych.

Wykaz Zakwestionowanych Wyrobów Budowlanych

Główny Urząd Nadzoru Budowlanego prowadzi rejestr zwany Krajowym Wykazem Zakwestionowanych Wyrobów Budowlanych. Znajdują się w nim materiały budowlane, w stosunku do których orzeczono nakaz wycofania z obrotu. Są to wyroby, które nie spełniały określonych przepisami wymagań, dlatego nie mogą być stosowane w budownictwie. Wykaz dostępny jest na stronie Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego. Warto sprawdzić, czy wybrany materiał nie został wycofany z obrotu.