Jak głębokie powinny być fundamenty?

Fundamenty to podstawa, na której opiera się cała konstrukcja budynku. Ich zadanie polega na bezpiecznym przenoszeniu obciążeń na grunt. Na głębokość ich posadowienia wpływa między innymi poziom występowania gruntów nośnych, wody gruntowej oraz zasięg strefy przemarzania.

Jeśli nie jest to uzasadnione podpiwniczeniem, dom nie powinien być posadowiony zbyt głęboko. Duże wykopy niepotrzebnie podwyższają koszty budowy. Ze względu na warunki gruntowo-wodne budynek nie może też zostać

posadowiony zbyt płytko. Aby więc fundamenty zostały wykonane na odpowiedniej głębokości, należy wykonać badania geotechniczne gruntu.

W domach z piwnicą fundamenty zwykle wykonuje się głębokości 2,5 -2,8 m pod poziomem terenu. Jeśli posadawia się je płyciej – piwnice zostają wyniesione ponad poziom, co niekoniecznie korzystnie wpływa na wygląd zewnętrzny budynku. Zanim podejmie się decyzję o budowie podpiwniczenia, warto dokładnie przeanalizować oplacalność tej inwestycji, szacuje się bowiem, że realizacja piwnicy zwiększa o około 30 procent koszty budowy całego domu. 

Odnośnie głębokości posadowienia fundamentów najważniejszą kwestią jest głębokość zalegania gruntów nośnych. Jeśli brakuje ich pod powierzchnią terenu, może okazać się, że taniej będzie wykonać głębsze fundamenty, niż
wymienić czy wzmocnić grunt. Drugim czynnikiem decydującym o głębokości osadzenia fundamentów jest woda gruntowa. Jej maksymalny poziom zostaje określony w dokumentacji badań podłoża gruntowego. Jeśli z danych tych wynika, że istnieje ryzyko zalewania piwnic lub ich zawilgocenia, to trzeba podwyższyć ich poziom lub zrezygnować z podpiwniczenia. Można też zastosować specjalne technologie, które gwarantują szczelność podziemnych kondygnacji, są to jednak kosztowne rozwiązania.

Na głębokość fundamentów niepodpiwniczonego domu wpływa głębokość przemarzania gruntu. W gruntach wysadzinowych fundamenty muszą opierać się poniżej strefy przemarzania. W Polsce centralnej fundamenty w gruntach składających się z iłu czy gliny muszą opierać się na głębokości nie mniejszej niż 1 metr. Ale wymóg ten nie dotyczy piasków (czyli gruntów niewysadzinowych). W takich gruntach minimalna głębokość osadzenia fundamentów wynosi pół metra.

Kolejnym elementem, który także ma wpływ na głębokość fundamentów, jest sytuacja w sąsiednich budynkach – tzn. na jakiej głębokości zostały posadowione sąsiednie budowle. Ta kwestia jest szczególnie istotna wówczas, gdy planowany budynek ma być realizowany bardzo blisko istniejących obiektów.