Jak oszczędzać wodę? Systemy i produkty, które warto mieć

Polska jest krajem ubogim w wodę. Na jednego mieszkańca naszego kraju przypada jej średnio trzy razy mniej niż w Unii Europejskiej. Natomiast dzienne zużycie wody nie odbiega od przeciętnej i wynosi 120-150 litrów dziennie na osobę. Biorąc pod uwagę, że jedzenie i napoje mają bardzo mały udział w tej ilości, bo zaledwie 3 litry, reszta trafia do kanalizacji.

Sposoby na zredukowanie zużycia wody
Sposoby na zredukowanie zużycia wody w domu

Przykładowy rozkład dziennego zużycia wody wygląda następująco:

  • Kąpiel i prysznic – 40 l;
  • Pranie – 15 l;
  • Mycie (samochód, mieszkanie) – 7 l;
  • Jedzenie i picie – 3 l;
  • Spłukiwanie toalety – 37 l;
  • Mycie rąk, pielęgnacja ciała – 7 l;
  • Zmywarka – 7 l;
  • Podlewanie ogrodu i inne – 7 l.

Najwięcej wody zużywa się w łazience: codzienne kąpiele, mycie, pranie i spłukiwanie pochłania dziennie 80-100 litrów.

Jak widać, jest tutaj szerokie pole do oszczędności. I nie ma większego znaczenia, czy będą to pobudki ekologiczne czy ekonomiczne. Oszczędzanie wody może być systemowe, przez wykorzystanie specjalnych instalacji, zaprojektowanych i zbudowanych razem z budynkiem, albo dzięki zamontowaniu urządzeń oszczędzających. Poniżej propozycje energooszczędnych rozwiązań.

System wykorzystania wody deszczowej

Nie cała ilość wody zużywanej w domu musi nadawać się do picia. Do niektórych celów można z powodzeniem użyć wody deszczowej spływającej z dachu. Instalację gromadzenia i rozprowadzania wody deszczowej do urządzeń odbiorczych na różnych kondygnacjach budynku najlepiej jest zaprojektować razem z budynkiem mieszkalnym. Podstawą do określenia wielkości instalacji jest określenie przeciętnej ilości opadów w danej lokalizacji oraz przewidywane zapotrzebowanie na wodę przez użytkowników.

Zasada działania takiej instalacji jest prosta. Spływająca z dachu woda deszczowa trafia rurami do cysterny. Wcześniej jednak musi być oczyszczona z większych zanieczyszczeń, jak gałązki, liście itp. Do tego celu wystarczy rodzaj kosza umieszczonego przed wlotem do zbiornika. Do wychwytywania mniejszych zanieczyszczeń służy filtr żwirowy na wlocie do cysterny.

Najlepszą opcją jest umieszczenie cysterny na deszczówkę w ziemi, gdzie będzie chroniona przed światłem. Jeżeli będzie ustawiona w piwnicy, ważne jest, aby materiał zbiornika był nieprzezroczysty, co zapobiegnie rozwojowi glonów. Zbiornik wody deszczowej musi być zaopatrzony w system przelewowy do rozsączania albo do kanalizacji, na wypadek gdyby wystąpił nadmiar deszczu.

Trzeba zwrócić uwagę, aby woda z cysterny nie była pobierana przez pompę ani z samej powierzchni, ani z dna, aby uniknąć zanieczyszczeń. Poza tym instalacje wody pitnej i wody deszczowej muszą być rozdzielone i jednoznacznie oznakowane.

Ze względów higienicznych woda deszczowa nie może być używana do wszystkich celów. Jest filtrowana mechanicznie, a więc istnieje możliwość obecności w niej bakterii i zarodników grzybów. Nadaje się jednak do spłukiwania toalety, co w przypadku czteroosobowej rodziny daje przeciętnie oszczędność 136 litrów wody pitnej dziennie. Do tego dochodzi możliwość mycia mebli ogrodowych, pojazdów oraz ekologicznego podlewania ogrodu.

Spływającą z dachu wodę deszczową można wykorzystać do podlewania ogrodu, mycia mebli ogrodowych lub do spłukiwania toalety
Spływającą z dachu wodę deszczową można wykorzystać do podlewania ogrodu, mycia mebli ogrodowych lub do spłukiwania toalety

System powtórnego wykorzystania zużytej wody

Tak zwana woda szara, czyli wykorzystana w wannie, pod prysznicem albo w umywalce, zamiast trafiać do kanalizacji, może być zbierana z całego domu przez specjalny system i filtrowana. Zgromadzona w oddzielnym zbiorniku jest filtrowana mechanicznie, obrabiana biologicznie i napowietrzana. Oczyszczona i nadająca się do dalszego użytku woda trafia do zbiornika, skąd siecią przewodów może być przepompowana do wybranych urządzeń. A używać jej można do spłukiwania WC, mycia samochodu albo podlewania ogrodu. Jak się szacuje, czteroosobowa rodzina może „wyprodukować” ponad 200 litrów szarej wody dziennie. Powtórne wykorzystanie szarej wody wraz z systemem gromadzenia deszczówki, znacznie zmniejsza zapotrzebowanie na wodę pitną.

Jak oszczędzać wodę?

Prostymi sposobami można w znaczący sposób zredukować zużycie wody, a tym zmniejszyć roczne koszty wodociągów i kanalizacji. Oto niektóre sposoby i produkty ułatwiające oszczędzanie:

1. Prysznic zamiast wanny – sposób na zredukowanie zużycia wody

Za cenę jednej kąpieli w wannie można zafundować sobie trzy prysznice po 4 minuty każdy. Jest to opłacalna alternatywa, jako że na kąpiel w wannie zużywa się do 200 litrów wody, a na prysznic wystarcza z reguły nie więcej niż 50 litrów. Dodatkowo istnieje możliwość zamontowania oszczędzającej wodę słuchawki prysznicowej.

2. Nie zostawiać odkręconego kranu

Wiele osób – z przyzwyczajenia albo dla wygody – podczas golenia albo mycia zębów pozostawia ciągle płynącą wodę. Tylko w ciągu 5 minut może bezpowrotnie wypłynąć 10 do 20 litrów wody. W skali roku powstają z tego całe metry sześcienne. I odpowiednio wysokie rachunki za wodę.

3. Szczelna spłuczka toalety

Spłukiwanie WC razem z kąpielą dają największe zapotrzebowanie na wodę. Jeśli się zdarzy, że spłuczka ma usterkę i woda w sposób ciągły sączy się z niej, może to również znacząco podnieść rachunek. Nowoczesne spłuczki wyposażone są w przyciski oszczędnościowe. Redukuje się w ten sposób ilość wody z 7-9 litrów do zaledwie 5 litrów na jedno spłukanie.

4. Włączać pralkę, kiedy jest pełna

Pralki nie powinno się uruchamiać do małej ilości prania, albo nawet pojedynczych sztuk ubrania. Chcąc oszczędzać wodę, lepiej jest poczekać, aż zbierze się pełen wkład pralki. Kupując nową pralkę dobrze jest sprawdzić, jakie ma zużycie prądu i wody.

5. Stosować środki techniczne

Perlator zamontowany w wylewce baterii zlewozmywakowej napowietrza strumień wody, przez co staje się on optycznie mocniejszy. W rzeczywistości pęcherzyki powietrza zmniejszają ilość wody, powiększając jednocześnie objętość strumienia.

6. Unikać ręcznego mycia naczyń

Mycie naczyń powoduje duże zużycie wody w kuchni. Mycie ręczne, kiedy w zlewie jest tylko kilka rzeczy, nie jest dzisiaj opłacalne. Nowoczesne zmywarki potrzebują mniej wody, niż mieści się do zlewozmywaka. Mycia pod bieżącą wodą należy unikać.

7. Poczekać, aż zmywarka będzie pełna

To co dotyczy pralki, dotyczy też zmywarki. Urządzenie powinno się włączać dopiero wtedy, gdy będzie pełne. Używanie zmywarki dla kilku naczyń powoduje stratę wody oraz energii elektrycznej.

8. Podlewać ogród wodą deszczową

W ogrodzie, zwłaszcza w suche i upalne dni, zapotrzebowanie na wodę jest znaczne. Tylko nieliczne gatunki roślin są odporne na suszę. Większość nie znosi przesuszenia systemu korzeniowego, a niektóre potrzebują wręcz ciągle wilgotnego podłoża. Wodę pitną można w ogrodzie w znacznym stopniu zastąpić wodą deszczową. Tyle tylko, że trzeba wcześniej przygotować zbiornik na deszczówkę. Woda spływająca z dachu rynnami zostanie skierowana do zbiornika.

Bardziej kosztowny i skomplikowany jest wyżej wspomniany system wykorzystania wody deszczowej.

9. Naprawiać usterki w instalacji wodociągowej

W całym systemie zaopatrzenia domu w wodę może w wielu miejscach dochodzić do niewielkich nieszczelności i przecieków. Nawet drobne sączenie się wody z kranu, spłuczki albo zaworu prowadzi w skali roku do straty wielkiej ilości czystej, pitnej wody. Jeden kapiący kran może bez problemu odprawić do kanalizacji kilka tysięcy litrów wody w ciągu roku. Dlatego ważna jest kontrola kranów i zaworów poza mieszkaniem – w garażu, ogrodzie, piwnicy.

10. Wiadro i szczotka zamiast myjki

Myjka wysokociśnieniowa zużywa w ciągu godziny do 500 litrów wody. Lepiej jest więc sięgnąć czasem po tradycyjną szczotkę i wiadro.