Budynek gospodarczy – co to? Jak zbudować? Aktualne przepisy

Według wynikającej z istniejących przepisów budowlanych definicji, budynek gospodarczy jest „budynkiem służącym mieszkańcom domu, budynku zamieszkania zbiorowego, budynku rekreacji indywidualnej, a także ich otoczenia”. Jak go zbudować? Poznaj aktualne przepisy!

Jak zbudować budynek gospodarczy na pozwolenie na budowę?
Tooba
Jak zbudować budynek gospodarczy na pozwolenie na budowę?

W niektórych urzędach zdarza się interpretacja definicji, że skoro budynek gospodarczy ma służyć mieszkańcom wymienionych budynków, to może być zbudowany dopiero po wzniesieniu pierwszego, a przynajmniej równocześnie z nim.

W rzeczywistości opartej na analizie aktów prawnych według ich rangi, budynek gospodarczy nie musi towarzyszyć budynkowi mieszkalnemu i może powstać samodzielnie na działce budowlanej. Ograniczeniem może być tylko miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Znaczenie ma również zakres robót budowlanych, a konkretnie fakt, czy wymagają one pozwolenia na budowę, czy też mogą być realizowane w trybie zgłoszeniowym.

Pozwolenie na budowę budynku gospodarczego, czy zgłoszenie?

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane – w artykule 29 poszerza znacznie zakres inwestycji, które można realizować bez ubiegania się o pozwolenie na budowę, a jedynie zgłaszając je do odpowiedniego urzędu. W tej grupie znalazły się garaże, domki letniskowe, altany i budynki gospodarcze. Prawo budowlane zwalnia właściciela działki z obowiązku uzyskania zgody na budowę, pozostawiając obowiązek zgłoszenia budowy. Nie jest to jednak zwolnienie bezwarunkowe; aby budynek gospodarczy mógł powstać w trybie zgłoszenia, musi mieścić się w pewnych ograniczeniach. Należą do nich:

  • powierzchnia budynku gospodarczego nie może przekraczać 35 m2,
  • budynek musi być parterowy,
  • budowa nie może być planowana na obszarze wpisanym do rejestru zabytków,
  • rozpiętość konstrukcji budynku nie może być większa niż 4,8 m.

Pamiętać trzeba też o miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego oraz o rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych. Plan zagospodarowania określa rodzaj i wygląd budynków na poszczególnych działkach. Natomiast przepisy obowiązujące zarówno przy budowie budynku gospodarczego na zgłoszenie, jak i na pozwolenie, wyznaczają odległości od granic działki, budynków na sąsiednich działkach albo od lasu.

Budynek gospodarczy na działce może mieć rożne przeznaczenie
Tooba
Budynek gospodarczy na działce może mieć rożne przeznaczenie

Jak zbudować budynek gospodarczy na zgłoszenie?

Procedury zgłoszenia są zdecydowanie prostsze niż załatwianie wszystkich formalności związanych z uzyskaniem pozwolenia na budowę. Nie na przygotować we własnym zakresie. Jeśli planowany budynek gospodarczy nie styka się z innymi budynkami i jest parterowy, a jego powierzchnia po obrysie ścian zewnętrznych wraz z ociepleniem nie przekracza 35 m2, można go budować na zgłoszenie. Jeszcze jeden warunek wymaga, aby na każde 500 m2 działki nie wypadło więcej niż dwa obiekty budowlane typu budynek gospodarczy, garaż, ganek, oranżeria, czy wiata.

W starostwie powiatowym składa się dokumentację zgłoszenia, a w niej:

  • wniosek – najlepiej na gotowym druku,
  • oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane – własność lub dzierżawa działki,
  • rysunki z usytuowaniem na działce na mapie zasadniczej lub ewidencyjnej budynku gospodarczego, rzut i przekrój budynku oraz rysunek elewacji,
  • opis materiałów, które mają być użyte do budowy oraz sposób wykonania prac.

Dokumenty zgłoszenie dostarcza się do urzędu co najmniej na trzy tygodnie przed planowaną budową. Zdarza się, że potrzebne będzie uzupełnienie wniosku. Do budowy budynku gospodarczego można przystąpić, jeśli w ciągu 21 dni urząd nie zgłosi sprzeciwu. Prace budowlane można rozpocząć zaraz po tym terminie, albo nie później niż w ciągu trzech lat, ponieważ po trzech latach ważność akceptacji zgłoszenia wygasa i trzeba składać je na nowo.

W przypadku braku sprzeciwu, urząd starostwa nie ma obowiązku wydawania żadnego zaświadczenia. Zaświadczenie o niewnoszeniu sprzeciwu w sprawie zgłoszonej budowy może być jednak wydane na wniosek inwestora. Uproszczona procedura budowy nie wymaga zatrudniania kierownika budowy oraz prowadzenia dziennika budowy.

Jak zbudować budynek gospodarczy na pozwolenie na budowę?

Jeśli warunki określone w przepisach Prawa budowlanego uniemożliwiają budowę na zgłoszenie, konieczne jest staranie się o pozwolenie na budowę. Zdarza się to w przypadku, jeśli:

  • budynek gospodarczy ma mieć powierzchnię większą niż 35 m2,
  • na działce istnieją już inne budynki na zgłoszenia i budowa planowanego budynku gospodarczego zwiększy ich liczbę do ponad dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki,
  • budynek gospodarczy ma stanąć na obszarze chronionym Natura 2000 albo w jego bliskim sąsiedztwie, ewentualnie kiedy budowa musi mieć ocenę oddziaływania na środowisko.

Pozwolenie na budynku gospodarczego trzeba uzyskać wtedy, gdy niemożliwe jest skorzystanie z procedury zgłoszenia. Formalności wymagają wówczas porozumienia się z sąsiadami z pobliskich działek; problemem może być zacienienie przez wznoszony wysoki budynek oraz jego odległość od granicy działki.

Pozwolenie na budowę budynku gospodarczego czy zgłoszenie?
Tooba
Pozwolenie na budowę budynku gospodarczego czy zgłoszenie?

Budynek gospodarczy na działce może mieć rożne przeznaczenie. Nie tylko do magazynowania opału i narzędzi ogrodowych, ale także jako podręczny warsztat. Jeśli na wszystkie potrzeby powierzchnia 35 m2 okazuje się za mała, potrzebny jest większy budynek, a to oznacza normalną procedurę uzyskania pozwolenia na budowę, podobnie jak w przypadku domu. Przeszkodą w skorzystaniu z uproszczonej procedury może być również małe poddasze na budynkiem gospodarczym, jako że obiekt musi być tylko parterowy.

Trudne może być w praktyce usytuowanie budynku gospodarczego w odpowiedniej odległości od granicy z sąsiadami. Ściana bez drzwi i okien powinna być oddalona o 3 m, zaś ściana z oknami i drzwiami – o 4 m. Zbyt bliska lokalizacja budynku może powodować sprzeciw sąsiadów.

Jakie dokumentu należy posiadać, by postawić budynek gospodarczy?

Czasem na działce przed budową budynku gospodarczego wzniesiono już na zasadzie zgłoszenia jakąś altanę, wiatę, czy garaż. Może się wówczas okazać, że planowany obiekt będzie liczony jako trzeci na pięciu arach powierzchni.

Procedura uproszczona może nie mieć zastosowania na obszarach objętych programem Natura 2000 albo z takimi sąsiadujących. Każda budowa i rozbudowa wymaga wówczas pozwolenia na budowę. A to oznacza zdobycie licznych dokumentów, m.in.:

  • projekt budowlany ze wszystkimi uzgodnieniami, opiniami i pozwoleniami,
  • potwierdzenie prawa do dysponowania działką na cele budowlane,
  • wypisy z rejestrów gruntów,
  • uzgodnienia z firmami dostarczającymi media – wodę, energię elektryczną, gaz itp.

W takich warunkach budowa budynku gospodarczego wymaga załatwienia podobnych formalności, jak w przypadku budowy domu mieszkalnego.